(TAP) - Hoa Kỳ đang cân nhắc khởi xướng điều tra chống bán phá giá đối với sản phẩm polytetramethylene ether glycol (PTMEG) nhập khẩu từ Việt Nam, sau khi nhận được đơn kiện từ ngành công nghiệp hóa chất trong nước. Đáng chú ý, mức thuế chống bán phá giá đề xuất đối với Việt Nam dao động từ 78,72% đến 295,36%.
Hoa Kỳ điều tra chống bán phá giá PTMEG Việt Nam, thuế đề xuất gần 300%. Nguồn: moit.gov.vn
Dẫn thông tin đăng tải trên trang Bộ Công Thương Việt Nam, ngày 7/4/2026, Tập đoàn BASF (BASF Corporation) đã chính thức nộp đơn lên Bộ Thương mại Hoa Kỳ (U.S. Department of Commerce - DOC), yêu cầu điều tra hành vi bán phá giá đối với PTMEG - nguyên liệu quan dùng để sản xuất sợi tổng hợp và nhựa kỹ thuật. Sản phẩm hiện phân loại theo mã HS 3907.29.00 thuộc biểu thuế quan Hoa Kỳ (trước đây là 3907.20.00), với vụ việc mang mã số A-552-855. Phía nguyên đơn cáo buộc một doanh nghiệp xuất khẩu lớn Việt Nam đã bán sản phẩm PTMEG vào thị trường Hoa Kỳ bằng giá thấp hơn giá trị thông thường, gây thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất nội địa. Thời gian điều tra bán phá giá dự kiến kéo dài từ ngày 1/10/2025 đến 31/3/2026, giai đoạn xem xét thiệt hại từ ngày 1/1/2023 đến 31/3/2026.
Do Hoa Kỳ tiếp tục phân loại Việt Nam là nền kinh tế phi thị trường (NME), phía nguyên đơn đề xuất sử dụng dữ liệu từ các quốc gia thay thế như Indonesia, El Salvador và Jordan để tính toán biên độ phá giá. Điều này có thể dẫn đến mức thuế cao hơn cách tính dựa trên dữ liệu nội địa.
Quy trình điều tra thường kéo dài nhiều tháng, bao gồm các giai đoạn: xem xét đơn kiện, khởi xướng điều tra, công bố kết luận sơ bộ và cuối cùng là kết luận chính thức. Phía DOC đã yêu cầu nguyên đơn bổ sung thông tin, làm rõ phương pháp tính toán trước ngày 20/4/2026 và có 20 ngày để xem xét đơn kiện, ban hành quyết định khởi xướng/hay không khởi xướng điều tra. Nếu không đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật, đơn kiện sẽ bị bác bỏ.
Trong trường hợp khởi xướng điều tra, DOC có thể ban hành bản câu hỏi Lượng và Giá trị (thời hạn trả lời là 14 ngày) gửi các doanh nghiệp liên quan để thu thập thông tin, nhằm lựa chọn bị đơn bắt buộc (thường là 1 - 2 doanh nghiệp xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam căn cứ số liệu của Hải quan Hoa Kỳ và bản trả lời câu hỏi Lượng và Giá trị trong giai đoạn điều tra). Ngoài ra, theo quy định Hoa Kỳ, có hai cơ quan tham gia một vụ điều tra Chống bán phá giá (CBPG) gồm: DOC chịu trách nhiệm xác định hành vi bán phá giá; và Ủy ban Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ (U.S. International Trade Commission - ITC) đánh giá thiệt hại ngành sản xuất nội địa. Chỉ khi cả hai cơ quan cùng đưa ra kết luận khẳng định, biện pháp áp thuế mới thực thi. Ở một số trường hợp đặc biệt, DOC áp dụng biện pháp hồi tố, đánh thuế hàng hóa nhập khẩu trong vòng 90 ngày trước thời điể công bố kết luận sơ bộ nếu phát hiện dấu hiệu gia tăng nhập khẩu đột biến.
Hoa Kỳ có thể điều tra chống bán phá giá một mặt hàng nhập khẩu từ Việt Nam. Nguồn: Callaway Susan (Pinterest)
Trước tình hình này, Cục Phòng vệ Thương mại (Bộ Công Thương Việt Nam) khuyến nghị các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam nên chủ động theo dõi sát sao tiến trình vụ việc, nghiên cứu kỹ các quy định và quy trình điều tra từ Hoa Kỳ, kết hợp xây dựng chiến lược ứng phó phù hợp. Việc hợp tác đầy đủ và minh bạch với cơ quan điều tra là yếu tố then chốt, bởi bất kỳ sự thiếu hợp tác nào cũng có thể khiến doanh nghiệp bị áp mức thuế cao nhất dựa trên các dữ liệu bất lợi sẵn có. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần nhanh chóng đăng ký tài khoản trên hệ thống điện tử IA ACCESS (Import Administration Antidumping and Countervailing Duty Centralized Electronic Service System) của DOC để kịp thời cập nhật thông tin và nộp tài liệu theo yêu cầu. Đồng thời, việc duy trì phối hợp chặt chẽ với các cơ quan quản lý trong nước sẽ giúp doanh nghiệp nhận được hỗ trợ cần thiết xuyên suốt quá trình xử lý vụ việc, giảm thiểu rủi ro và bảo vệ lợi ích xuất khẩu giữa bối cảnh thương mại quốc tế ngày càng phức tạp.
Thu Phuong