(TAP) - Hội đồng chuyên gia Iran chính thức bầu chọn ông Mojitaba Khamenei - con trai thứ 2 cố Đại giáo chủ Ali Khamenei làm tân Lãnh tụ Tối cao của Iran. Quyết định này được đưa sau khi ông Ali Khamenei đã thiệt mạng trong cuộc không kích phối hợp giữa Hoa Kỳ - Israel hôm 28/2.
Hãng thông tấn Tasnim của Iran tối ngày 8/3 (giờ địa phương, tức sáng ngày 9/3 giờ Việt Nam) dẫn tuyên bố Hội đồng Chuyên gia Iran cho biết đã bầu chọn con trai cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei trở thành Lãnh tụ Tối cao tiếp theo. Tuyên bố nêu rõ: “Ông Mojitaba Khamenei được bổ nhiệm trở thành lãnh tụ thứ ba trong hệ thống nhà nước Cộng hòa Hồi giáo Iran, dựa trên lá phiếu quyết định từ các giáo sĩ đáng kính thuộc Hội đồng chuyên gia”. Phía Hội đồng khẳng định quy trình lựa chọn, giới thiệu lãnh đạo mới phù hợp Hiến pháp, quy chế nội bộ bất chấp tình hình “chiến sự khốc liệt” và bị “kẻ thù” đe dọa. Cơ quan này đồng thời kêu gọi toàn thể nhân dân Iran, đặc biệt là giới tinh hoa, trí thức tại chủng viện cũng như trường đại học hãy tuyên thệ trung thành với lãnh đạo.
Ông Mojitaba Khamenei - tân Lãnh tụ Tối cao của Iran. Nguồn: X (@Iran_in_India)
Theo thông tin từ tờ Al Jazeera, ông Mojitaba Khamenei (56 tuổi) - con trai thứ 2 trong số 6 người con của ông Ali Khamenei là một nhân vật bí ẩn khi giữ hình ảnh kín tiếng, hiếm xuất hiện trước công chúng, không có các bài giảng hay bài phát biểu chính trị. Nhiều người dân Iran thậm chí chưa từng nghe qua giọng ông. Tuy nhiên, ông Mojitaba Khamenei lại mang tầm ảnh hưởng ở “hậu trường quyền lực”, quan hệ rất chặt chẽ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRCG) và được họ ủng hộ cho chức vụ Lãnh tụ Tối cao.
Việc ông Mojitaba Khamenei lên nắm quyền đánh dấu lần đầu tiên vị trí này chuyển giao kiểu “cha truyền con nối” - hình thức quyền lực vốn không được giới giáo sĩ Shiite tại Iran ủng hộ. Dù vậy, ở thời điểm nắm quyền, ông mang đầy đủ tư cách tôn giáo cùng học vị ayatollah (đại giáo sĩ). Trong hệ thống chính trị Iran, Lãnh tụ Tối cao - vị trí giữ quyền lực cao nhất quyết định các chính sách đối ngoại, an ninh và là Tổng Tư lệnh quân đội. Từ khi thiết lập chức vụ này sau Cách mạng Hồi giáo năm 1979, Iran chỉ mới có 2 vị Lãnh tụ Tối cao.
Cảnh báo cứng rắn của IDF đối với người kế nhiệm chức Lãnh tụ Tối cao. Nguồn: X (@IDFFarsi)
Động thái trên diễn ra giữa bối cảnh cuộc tấn công của Hoa Kỳ - Israel nhằm vào Iran và căng thẳng khu vực tiếp tục leo thang. Đáng chú ý, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump từng tuyên bố không chấp nhận ông Mojitaba Khamenei đảm nhận vị trí Lãnh tụ Tối cao ở buổi phỏng vấn hôm 5/3 cùng tờ Axios. Ông Trump nói: “Khamenei có con trai, nhưng điều đó là không thể chấp nhận đối với tôi. Chúng tôi mong muốn một người mang lại hoà hợp, hoà bình cho Iran”. Đài ABC News ngày 8/3 dẫn lời Tổng thống Trump nhấn mạnh người kế nhiệm ông Ali Khamenei “không tồn tại lâu” nếu không nhận được sự chấp thuận từ Hoa Kỳ. Về phía Israel, trên trang X (@IDFFarsi) ngày 8/3 Lực lượng Vệ binh Israel (IDF) cảnh báo sẽ truy lùng người kế nhiệm ông Ali Khamenei, cũng như bất kỳ ai bổ nhiệm tân lãnh tụ tối cao.
Mie Duong